AMD, Zen 6 mimarisini kullanan ilk işlemcileri olan EPYC Venice ailesini resmi olarak tanıttı. Sunucu pazarına yönelik geliştirilen yeni nesil işlemciler yalnızca veri merkezleri için önemli bir adım olmakla kalmıyor, aynı zamanda 2027 yılında piyasaya çıkması beklenen Ryzen “Olympic Ridge” masaüstü işlemcilerinin nasıl bir performans sunacağına dair önemli ipuçları da veriyor.
AMD’nin uzun yıllardır izlediği lansman stratejisinde ilk kez önemli bir değişiklik yaşandı. Daha önce Zen tabanlı tüm mimarilerde Ryzen masaüstü işlemciler önce piyasaya sürülüyor, ardından EPYC sunucu işlemcileri tanıtılıyordu. Zen 6 ile birlikte bu sıralama tersine döndü ve ilk olarak EPYC Venice ailesi kullanıcılarla buluştu. Bu durum, yeni mimarinin teknik ayrıntılarının Ryzen serisi tanıtılmadan önce büyük ölçüde ortaya çıkmasını sağladı.
Zen 6 ile çekirdek sayısı önemli ölçüde artıyor
EPYC Venice işlemcileri sayesinde doğrulanan en önemli gelişme, Zen 6 mimarisinin çekirdek sayısında ciddi bir artış sunacak olması. AMD, yıllardır kullandığı CCD tasarımını korurken her bir hesaplama kalıbındaki çekirdek sayısını artırıyor.
| Zen Mimarlık(lar)ı | Zen 6 (Ryzen) | Zen 3 – Zen 5 (Ryzen) | Zen 1 – Zen 2 (Ryzen) |
| Maksimum CCD’ler | 2 | 2 | 1 |
| Maksimum IOD’ler | 1 | 1 | 0 |
| CCD başına Maksimum Çekirdek | 12 | 8 | 4 |
| Çip başına Maksimum Çekirdek | 24 | 16 | 8 |
| CCD başına maksimum L3 | 48 MB | 32 MB | 32 MB (CCX başına 16) |
| Çip başına maksimum L3 | 96 MB | 64 MB | 32 MB |
Zen 3, Zen 4 ve Zen 5 mimarilerinde her CCD en fazla 8 çekirdek içeriyordu. Zen 6 ile birlikte bu sayı 12 çekirdeğe yükseliyor. Böylece iki CCD kullanan üst seviye Ryzen modelleri toplamda 24 çekirdek ve 48 iş parçacığına ulaşabilecek.
Yani Zen 6’yı Zen 5 ile karşılaştırırsak şunları elde etmiş olacağız:
- +%50 Daha Fazla Çekirdek
- +%50 Daha Fazla Konu
- +%50 Daha Fazla Önbellek
Önceki detaylardan, ryzen “Olympic Ridge” CPU’larının çeşitli çekirdek sayıları ve önbelleklerle çeşitli SKU’lara ölçeklenmesi bekleniyor:
- Zen 6 (Tek CCD) – 6 Çekirdek
- Zen 6 (Tek CCD) – 8 Çekirdek
- Zen 6 (Tek CCD) – 10 Çekirdek
- Zen 6 (Tek CCD) – 12 Çekirdek
- Zen 6 (Çift CCD) – 16 Çekirdek (8+8)
- Zen 6 (Çift CCD) – 20 Çekirdek (10+10)
- Zen 6 (Çift CCD) – 24 Çekirdek (12+12)
Bu gelişme, masaüstü Ryzen ailesi açısından şimdiye kadar yapılan en büyük çekirdek artışı anlamına geliyor. AMD’nin mevcut Ryzen 9000 serisinde en güçlü model 16 çekirdek sunarken, Zen 6 tabanlı Olympic Ridge ailesi bu sınırı yüzde 50 artırmış olacak.
Daha büyük L3 önbellek geliyor
Zen 6 yalnızca çekirdek sayısını artırmakla kalmıyor, önbellek kapasitesini de önemli ölçüde büyütüyor.
Mevcut Zen 3, Zen 4 ve Zen 5 işlemcilerinde her CCD üzerinde 32 MB L3 önbellek bulunuyor. Zen 6 mimarisinde ise bu kapasite 48 MB’a yükseliyor.
Bu sayede iki CCD kullanan üst düzey Ryzen modellerinde toplam 96 MB L3 önbellek standart olarak sunulacak. Önceki nesilde bu değer 64 MB seviyesindeydi.
Dolayısıyla Zen 6 “EPYC” ile Zen 5 “EPYC” arasındaki nesil yükselişlerini karşılaştırıyoruz.
| EPYC 9006 | Taban / Artırma | EPYC 9005 | Taban / Artırma | Taban Yükseltme | Yükselişi Artırın |
| EPYC 9016 | 3,05 / 4,80 | EPYC 9015 | 3,60 / 4,10 | 0,847x | 1.170x |
| EPYC 9116 | 2,85/4,50 | EPYC 9115 | 2,60 / 4,10 | 1.096x | 1.097x |
| EPYC 9176F | 3,90 / 5,00 | EPYC 9175F | 4,20 / 4,55 | 0,928x | 1.098x |
| EPYC 9276F | 3,80/5,00 | EPYC 9275F | 4,10 / 4,50 | 0,926x | 1.111x |
| EPYC 9336 | 3,15 / 3,70 | EPYC 9335 | 3,00 / 4,40 | 1.050x | 0,840x |
| EPYC 9356 | 3,60 / 4,50 | EPYC 9355 | 3,55 / 4,40 | 1.014x | 1.022x |
| EPYC 9376F | 3,80/5,00 | EPYC 9375F | 3,80 / 4,40 | 1.000x | 1.136x |
| EPYC 9646 | 2,80 / 3,70 | EPYC 9455 | 3,15 / 4,40 | 0,888x | 0,840x |
| EPYC 9476F | 3,65 / 5,00 | EPYC 9475F | 3,65 / 4,80 | 1.000x | 1.041x |
| EPYC 9536 | 3,25 / 4,00 | EPYC 9535 | 2,40 / 4,30 | 1.354x | 0,930x |
| EPYC 9576F | 3,55 / 5,00 | EPYC 9575F | 3,30 / 5,00 | 1.060x | 1.000x |
| EPYC 9746 | 2,90 / 4,00 | EPYC 9745 | 2,40 / 3,45 | 1.208x | 1.159x |
| Ortalamalar | 1.031x | 1.037x |
Bu artış özellikle oyunlarda, düşük gecikme gerektiren uygulamalarda ve yoğun veri erişimi kullanan profesyonel yazılımlarda performansa doğrudan katkı sağlayabilir.
3D V-Cache daha da büyüyor
AMD’nin oyuncular arasında büyük ilgi gören 3D V-Cache teknolojisi de Zen 6 ile birlikte önemli ölçüde geliştiriliyor.
Mevcut Ryzen X3D modellerinde CCD başına 64 MB ek önbellek sunulurken, Zen 6 tabanlı yeni nesil X3D işlemcilerde bu miktarın 96 MB seviyesine çıkması bekleniyor.
Bu durumda tek CCD kullanan bir Ryzen X3D modeli toplamda 144 MB önbelleğe sahip olacak.
Çift CCD kullanan üst seviye modellerde ise toplam önbellek miktarı 288 MB seviyesine ulaşabilecek.
Bu değer, Intel’in gelecek nesil Nova Lake işlemcilerinde kullanacağı büyük önbellek tasarımlarıyla doğrudan rekabet edecek seviyeye ulaşıyor.
Olası Ryzen 10000 serisi modelleri
EPYC Venice mimarisinden elde edilen bilgiler doğrultusunda AMD’nin Ryzen Olympic Ridge ailesini farklı çekirdek seçenekleriyle sunması bekleniyor.
Giriş seviyesinde 6, 8 ve 10 çekirdekli modeller yer alırken, orta segmentte 12 çekirdekli seçeneklerin bulunacağı tahmin ediliyor.
Üst segmentte ise;
- 16 çekirdek
- 20 çekirdek
- 24 çekirdek
konfigürasyonlarının satışa sunulması bekleniyor.
| 5. Nesil SKU | TDP | 6. Nesil SKU | Varsayılan CPU Gücü | Farkı |
|---|---|---|---|---|
| 9745 | 400 W | 9746 | 400 W | %0 |
| 9645 | 320 W | 9646 | 300 W | −%6,3 |
| 9575F | 400 W | 9576F | 400 W | %0 |
| 9535 | 300 W | 9536 | 300 W | %0 |
| 9475F | 400 W | 9476F | 330 W | −%17,5 |
| 9455 | 300 W | 9456 | 265 W | −%11,7 |
| 9375F | 320 W | 9376F | 285 W | −%10,9 |
| 9355 | 280 W | 9356 | 250 W | −%10,7 |
| 9335 | 210 W | 9336 | 195 B | −%7,1 |
| 9275F | 320 W | 9276F | 230 W | −%28,1 |
| 9255 | 200 B | 9256 | 190 B | −%5 |
| 9175F | 320 W | 9176F | 200 B | −%37,5 |
| 9015 | 125 W | 9016 | 130 W | +%4 |
| Ortalama Güç | -%10,06 |
Böylece AMD uzun yıllardan sonra masaüstü işlemcilerinde çekirdek sayılarını yeniden ciddi şekilde artırmış olacak.
Saat hızları 6 GHz seviyesine yaklaşabilir
Zen 6 mimarisinde dikkat çeken bir diğer gelişme ise çalışma frekansları.
EPYC Venice işlemcileri sunucu sınıfı olmalarına rağmen 5,15 GHz seviyesine ulaşabiliyor.
Sunucu işlemcileri güç tüketimi ve kararlılık açısından masaüstü modellerden çok daha muhafazakâr ayarlarla çalıştığı için Ryzen işlemcilerde çok daha yüksek frekansların görülmesi bekleniyor.
Yapılan analizlere göre Zen 6 mimarisi ortalama olarak önceki nesle kıyasla yaklaşık yüzde 3 ila 4 arasında frekans artışı sağlıyor.
Bu, Ryzen 7 5800X3D CPU ile piyasaya sürülmesinden bu yana 3D V-Cache miktarındaki ilk büyük artışı işaret edecek. O halde rakamları ortaya çıkaralım:
| SKU | Zen 3 (Ryzen) | Zen 4 – Zen 5 (Ryzen) | Zen 6 (Ryzen) |
| 1 CCD Önbellek | 32 MB | 32 MB | 48 MB |
| 1 CCD 3D V-Önbellek | 64 MB | 64 MB | 96 MB |
| 1 CCD Toplam Önbellek | 96 MB | 96 MB | 144 MB |
| 2 CCD Önbellek | 32 MB + 32 MB | 32 MB + 32 MB | 48 MB + 48 MB |
| 2 CCD 3D V-Önbellek | N/A | 64 MB + 64 MB | 96 MB + 96 MB |
| 2 CCD Toplam Önbellek | 64 MB | 192 MB | 288 MB |
Bu hesaplama mevcut Ryzen 9000 serisine uygulandığında yeni nesil işlemcilerin 6 GHz seviyesini rahatlıkla aşabileceği değerlendiriliyor.
Daha iyimser senaryolarda ise bazı üst seviye modellerin 6,2 ila 6,3 GHz seviyelerine ulaşabileceği tahmin ediliyor.
TSMC 2 nm üretim süreci güç verimliliğini artıracak
Zen 6 mimarisi, AMD’nin ilk kez TSMC’nin N2P 2 nanometre üretim teknolojisini kullandığı masaüstü işlemci ailesi olacak.
Yeni üretim süreci sayesinde EPYC Venice işlemcilerinde aynı çekirdek sayısına sahip modeller arasında ortalama yüzde 10 daha düşük güç tüketimi ölçüldü.
Bu kazanım masaüstü tarafında doğrudan daha düşük TDP anlamına gelmeyebilir. Ancak AMD’nin elindeki ek güç bütçesini daha yüksek frekanslar veya daha yüksek performans için kullanabilmesi bekleniyor.
Dolayısıyla Zen 6 işlemciler hem daha hızlı hem de daha verimli çalışabilecek.
AM5 platformu kullanılmaya devam edecek
Sızdırılan teknik bilgiler, Ryzen Olympic Ridge ailesinin mevcut AM5 soketini kullanacağını gösteriyor.
Bu durum, Ryzen 7000, Ryzen 8000 ve Ryzen 9000 serisi kullanıcılarının BIOS güncellemesiyle yeni nesil işlemcilere geçiş yapabilme ihtimalini güçlendiriyor.
Yeni işlemcilerde DDR5 bellek desteğinin devam etmesi beklenirken, bellek hızlarında da iyileştirmeler yapılacağı öngörülüyor.
Intel Nova Lake ile rekabet kızışacak
2027 yılı yalnızca AMD için değil, Intel açısından da oldukça hareketli geçecek.
Intel’in aynı dönemde piyasaya sürmesi beklenen Nova Lake-S işlemcileri, 52 çekirdeğe kadar yapılandırmalar sunacak.
AMD ise daha az çekirdek sayısına rağmen Zen 6 mimarisinin yüksek IPC performansı, daha büyük önbelleği ve yüksek çalışma frekanslarıyla rekabet etmeyi hedefliyor.
Özellikle oyun performansında geliştirilen yeni nesil 3D V-Cache teknolojisinin AMD’nin en büyük kozlarından biri olması bekleniyor.
Ryzen Olympic Ridge için beklentiler yükseliyor
Henüz Ryzen Olympic Ridge işlemcileri resmi olarak tanıtılmış değil. Ancak EPYC Venice ailesinin teknik özellikleri, AMD’nin masaüstü tarafında şimdiye kadarki en büyük mimari güncellemelerinden birini hazırladığını gösteriyor.
AMD Olimpiyat Sırtı ve Intel Nova Lake-S:
| CPU’lar | Intel Çekirdek Ultra 400 | AMD Ryzen 10000 mi? |
|---|---|---|
| Aile | Nova Gölü-S | Olimpiyat Sırtı |
| Mimarlık | Çakal Koyu (P-Çekirdek) Arktik Kurt (E/LP Çekirdeği) | Zen 6 |
| CPU Süreci | TSMC N2P | TSMC N2P |
| Çekirdek Sayısı (Max) | 52 | 24 |
| Konu Sayımı (Max) | 52 | 48 |
| Maksimum P-Core’lar | 16 | 24 |
| Maksimum E-Cores | 32 | N/A |
| Maksimum LP-E Çekirdekleri | 4 | N/A |
| Maksimum Önbellek (L2+L3) | 160-320 MB | 96 MB L3 |
| Maksimum 3D/bLLC Önbellek | 144-288 MB | 144-288 MB |
| DDR5 (1DPC1R) | 8000 MT/s CUDIMM – Evet | 7200 MT/s mi? CUDIMM – Evet |
| PCIe 5,0 Şerit (Maks.) | 36 | TBD |
| PCIe 4.0 Şerit (Maks.) | 16 | TBD |
| Soket Desteği | LGA 1954 | AM5 |
| Maksimum TDP (PL1) | 125-175W | 125W+ |
| Maksimum Güç | ~700W (İkili) ~350W (Tek) | TBD |
| Fırlatma | 2027 | 2027 |
Yüzde 50 artan çekirdek sayısı, büyüyen L3 önbellek, geliştirilen 3D V-Cache teknolojisi, 2 nm üretim süreci ve 6 GHz seviyesine yaklaşması beklenen çalışma frekansları, Zen 6 tabanlı Ryzen işlemcileri hem oyuncular hem de profesyonel kullanıcılar için son derece iddialı hale getiriyor.
AMD’nin Ryzen Olympic Ridge serisini 2027’nin ilk aylarında tanıtması beklenirken, önümüzdeki aylarda işlemcilerin teknik özellikleri ve performansına ilişkin yeni bilgilerin ortaya çıkması bekleniyor. 2027 yılı, hem AMD Zen 6 hem de Intel Nova Lake mimarileriyle masaüstü işlemci rekabetinin son yılların en çekişmeli dönemlerinden biri olmaya aday görünüyor.
